‘Is reCAPTCHA toegankelijk?’ heeft geen eenduidig antwoord, omdat reCAPTCHA niet één ding is. De variant met selectievakje (v2) kan een afbeeldingstaak tonen; de onzichtbare variant (v3) toont geen taak en geeft in plaats daarvan een beoordeling terug. Of dat een drempel wordt, hangt af van wat de bezoeker moet doen, en op welk formulier.
Het korte antwoord
Een taak die niemand hoeft op te lossen, is geen drempel. Een taak die alleen werkt voor wie goed ziet, hoort of rekent, is dat wel. De nuttige vraag is daarom niet ‘is reCAPTCHA toegankelijk?’, maar ‘wat vraagt mijn formulier van een bezoeker, en waar?’. Voor één soort formulier is WCAG 2.2 bijzonder duidelijk: het inloggen.
Wat WCAG 2.2 zegt over inlogformulieren
Succescriterium 3.3.8 ‘Accessible Authentication (Minimum)’ hoort bij niveau AA. Het W3C licht het toe op zijn pagina ‘Understanding SC 3.3.8’, een informatieve tekst en niet de normatieve formulering van de WCAG; wij hebben die op 3 november 2026 geraadpleegd. Kort samengevat:
- Geen enkele stap van het inloggen mag een cognitieve functietest vereisen (een wachtwoord onthouden, een puzzel oplossen, iets uitrekenen), tenzij de stap een alternatief zonder zo'n test biedt, een hulpmiddel daarvoor, of de taak bestaat uit het herkennen van objecten of eigen inhoud van de gebruiker.
- Wordt een CAPTCHA gebruikt als onderdeel van het inloggen, dan moet er een methode zonder cognitieve functietest zijn, tenzij een uitzondering geldt.
- Het criterium geldt voor het inloggen van bestaande gebruikers, inclusief wachtwoordherstel en codes voor de tweede factor. Het aanmaken van een account valt er niet onder. Contactformulieren noemt de pagina niet.
De afbeeldingstaak
Afbeeldingen met een bepaald object aanwijzen is objectherkenning, en bij 3.3.8 is objectherkenning een van de uitzonderingen. Daarmee is de taak nog niet drempelvrij: ze vraagt om zicht. Wie de afbeeldingen niet kan zien, is volledig aangewezen op het alternatief dat de CAPTCHA biedt.
Waarom een audiotaak alleen niet volstaat
Het gebruikelijke alternatief voor een afbeeldingstaak is audio: u luistert en typt wat u hebt gehoord. Voor inlogformulieren zegt de pagina van het W3C uitdrukkelijk dat dit niet telt: moet de gebruiker de audio overtypen, dan voldoet die niet aan de uitzondering ‘alternatief’. Overtypen wat u hebt gehoord, is zelf een cognitieve test.
Bij reCAPTCHA v2 is audio het aangeboden alternatief voor de beeldtaak. Gebruikers melden bovendien dat de audiotaak soms wordt geweigerd — bijvoorbeeld op een mailinglijst van het W3C over toegankelijkheid; ook het W3C-document Inaccessibility of CAPTCHA behandelt audiotaken (bronnen hieronder).
De onzichtbare variant
reCAPTCHA v3 vraagt de bezoeker niets. Het beoordeelt het verzoek, en de site die het gebruikt, beslist wat er na een lage beoordeling gebeurt. Valt de site dan terug op een puzzel, dan is de puzzel de drempel, niet de onzichtbare controle ervoor.
Volgens de documentatie van Google is die beoordeling een score tussen 1,0 en 0,0 per verzoek; wat er bij welke score gebeurt, bepaalt de site.
Onze eigen taak valt onder dezelfde regel
SilentShield controleert op de achtergrond. Twijfelt het, dan toont het een korte rekentaak. Volgens de lezing van het W3C is ook dat een cognitieve functietest; op een inlogformulier geldt voor ons dus dezelfde regel als voor elke andere aanbieder. Een schermlezer kan een taak in tekstvorm voorlezen; dat helpt mensen die het scherm niet zien, niet mensen voor wie het rekenen de drempel is.
Zo controleert u uw eigen formulieren
Is het formulier een inlog, een wachtwoordherstel of een stap voor de tweede factor?
- JaCriterium 3.3.8 is van toepassing
- Nee3.3.8 is niet van toepassing; andere criteria blijven gelden
Vraagt de zichtbare taak om iets op te lossen, uit te rekenen of het gehoorde over te typen?
- JaEr is een weg zonder zo'n taak nodig
- NeeGeen cognitieve functietest in deze stap
- Sorteer uw formulieren op soort. Inloggen, wachtwoordherstel en de tweede factor vallen onder 3.3.8, registreren niet.
- Zoek uit wat er verschijnt als de controle twijfelt. Een raster met afbeeldingen, audio, een som of helemaal niets.
- Zoek de weg zonder puzzel. Op inlogformulieren moet die er zijn: een andere manier om in te loggen of geen zichtbare taak.
- Vul het formulier één keer alleen met het toetsenbord en één keer met een schermlezer in. Komt u zo niet tot het einde, dan uw bezoekers ook niet.
Waar dit artikel geen antwoord op geeft
Dit is geen juridisch advies. We hebben de informatieve pagina van het W3C over 3.3.8 gelezen, niet de normatieve tekst van WCAG 2.2 en niet het criterium over niet-tekstuele content (1.1.1). Of toegankelijkheidswetgeving voor uw site geldt, en voor welke formulieren, moet voor uw situatie worden beoordeeld. Hoe de grote aanbieders zich verhouden op prijs, gegevensstromen en paginagewicht, leest u in Turnstile vs reCAPTCHA vs hCaptcha: volledige vergelijking (2026).
Bronnen
- Google: reCAPTCHA v3 (opent in een nieuw tabblad) — geraadpleegd op 18 november 2026
- W3C: Understanding SC 3.3.8 Accessible Authentication (Minimum) (opent in een nieuw tabblad) — geraadpleegd op 3 november 2026
- W3C-mailinglijst w3c-wai-ig, archief januari tot maart 2017 (opent in een nieuw tabblad) — geraadpleegd op 18 november 2026
- W3C: Inaccessibility of CAPTCHA (opent in een nieuw tabblad) — geraadpleegd op 18 november 2026